• Jos Lutz

Nieuwe helden

Gelutz in de Ruimte

Als docent, vader, ondernemer en betrokken Purmerender verwondert Jos Lutz zich regelmatig. Elke twee weken deelt hij zijn gedachten in de column 'Gelutz in de Ruimte'.

Helden zijn belangrijk voor onze vorming. Het zijn de rolmodellen waar we ons aan spiegelen. Iedereen heeft wel een held. Het kan iemand vlakbij zijn, een ouder of collega. Soms is het een bekende held, een voetballer of een artiest. Een politicus zelfs. Of een held die niet bestaat. Een personage uit een film of een actieheld uit een strip. Niet elke held is een held voor iedereen. En helden kunnen uit de gratie raken. Nationale held Jan Pieterszoon Coen uit de VOC tijd kreeg ooit een standbeeld in Hoorn, maar is nu in veel opzichten van zijn sokkel gevallen.

Ik verbaas me de laatste tijd over de heldenstatus van mensen uit de onderwereld. Ik hoor mijn leerlingen met glimmende oogjes praten over Netflix series met drugsbendes. Ze hebben plaatjes van wapens als achtergrond. Rapper Boef plaatste zelf filmpjes op social media om te laten zien dat hij schijt heeft aan de (snelheids)regels. Echt stoer. Hij zou maar met 300 op een Kia met een jong gezin geklapt zijn. Het beroep van misdaadverslaggever heb ik ook nooit begrepen. Je kunt journalist zijn en je specialiseren in criminaliteit. Maar je kunt er ook een status aan gaan ontlenen. Dikke maatjes worden met criminelen, zoveel mogelijk met je hoofd op TV komen en dan klagen dat je bedreigt wordt. Berichtgeving over de zaak Holleeder verkoopt. Het boek van zijn zus, talkshows, de tapes, iedereen wil een graantje mee pikken. En we hoeven niet met een opgeheven vingertje naar de commerciële media te wijzen. De publieke omroep hobbelt er lekker achteraan. Dieptepunt was natuurlijk de aflevering van College Tour waarin Holleeder alle ruimte kreeg van Twan Huys om zich van zijn leuke kant te laten zien. Hopelijk zijn de rechters kritischer.

Helden zijn een onderdeel van de cultuur van een land. Cultuur is van iedereen en daar kan de overheid niets aan sturen. Ik kan er van alles van vinden, maar ik houd het op 'verwonderen'. Door de onderwereld worden mensen geliquideerd, regelmatig de verkeerde. Er sterven mensen door drugs en giftig afval van labs wordt gedumpt in de natuur. Jongeren die denken snel rijk te worden zitten als loopjongen in de cel, in plaats van op school. Burgemeesters worden bedreigd en moeten onderduiken. Er worden meisjes illegaal ons land binnen gebracht en gedwongen tot prostitutie. Ik weet dat de echte wereld niet is als het dorp van Pippi Langkous, met 2 boeven en 2 agenten. Maar mensen uit het criminele circuit zijn in ieder geval niet mijn helden.